ปัจจุบันเกษตรกรปลูกข้าวแบบเร่งรีบเพื่อให้มีรายได้เพียงพอต่อการใช้จ่ายในครอบครัว ในการเพาะปลูกข้าวเกษตรกรจะเผาฟางทิ้งเพื่อสะดวกรวดเร็วซึ่งเป็นการทำลายวัสดุเหลือใช้ และการเผา เป็นการกระตุ้นให้เมล็ดวัชพืชงอกทำให้มีวัชพืชมากและสังเกตว่าในฤดูฝนซึ่งเกษตรกรจะหยุดพักการเพาะปลูกข้าวเพราะกลัวน้ำท่วม เกษตรกรจะไม่เผาฟาง หลังจากน้ำลดแล้วจึงปลูกข้าว ข้าวจะงามให้ปุ๋ยและสารเคมีกำจัดศัตรูพืชน้อย จึงได้หันมาทำนาแบบไม่ไถพรวนโดยการหมักฟางเพื่อเป็นปุ๋ยอินทรีย์ ช่วยเพิ่มธาตุอาหารและปรับโครงสร้างให้ดินสมบูรณ์ดีขึ้น อีกทั้งยังช่วยยับยั้งการงอกของเมล็ดวัชพืชได้ด้วย ควบคู่กับการใช้น้ำหมักชีวภาพ เพื่อลดการใช้สารเคมี
ขั้นตอนการทำนาแบบไม่ไถพรวน
วิธีทำ
- ปล่อยน้ำเข้านาพร้อมหยดน้ำหมักชีวภาพอัตรา 5 ลิตรต่อพื้นที่ นา 1 ไร่ ไปกับน้ำตามปากทางน้ำเข้า ปล่อยน้ำสูงประมาณ 15-20 เซนติเมตร หรือท่วมทั่วพื้นที่นา
- นำรถไถติดลูกขลุบย่ำช้า ๆ ทั่วนาเพื่อกดฟางให้จมน้ำทิ้งไว้ประมาณ 5-7 วัน ย่ำซ้ำ 2-3 รอบ หมักทิ้งไว้ประมาณ 5-7 วัน ย่ำซ้ำ และชักร่องน้ำ เตรียมหว่านเมล็ดข้าวได้
- คัดเมล็ดพันธุ์ข้าวอย่างดีเพื่อให้ได้เมล็ดที่สมบูรณ์ การเจริญของข้าวดีจะช่วยให้หล่อน้ำ ได้เร็ว และช่วยกำจัดวัชพืชให้น้อยลงได้
การใส่น้ำหมักชีวภาพ
- ใช้ครั้งแรกเมื่อนำน้ำเข้าแปลงนาเพื่อหมักฟาง
- ใส่ทุกครั้งที่นำน้ำเข้าแปลงนา งบประมาณไร่ละ 30 บาท (ประมาณ 100 ลิตร)
การทำฮอร์โมนข้าว
ฮอร์โมนน้ำแม่
- หน่อกล้วย, หน่อไม้ อย่างละ 4 กิโลกรัม
- ผักบุ้ง พืชตระกูลถั่ว (ก้ามปู โสน) อย่างละ 2 กิโลกรัม
- น้ำตาลทรายแดง 4 กิโลกรัม
ระยะเวลาการหมัก 10-15 วัน
ฮอร์โมนน้ำพ่อ
- ฟักทอง มะละกอสุก กล้วยสุก อย่างละ 2 กิโลกรัม
- น้ำตาลทรายแดง 3 กิโลกรัม
ระยะเวลาการหมัก 10-15 วัน
น้ำผสมสูตร 1 น้ำแม่ 5 ส่วน น้ำพ่อ 1 ส่วน ฉีดข้าว 10-45 วัน
น้ำผสมสูตร 2 น้ำแม่ 5 ส่วน น้ำพ่อ 5 ส่วน ฉีดข้าว 50-80 วัน
น้ำผสมสูตร 3 น้ำแม่ 1 ส่วน น้ำพ่อ 10 ส่วน ฉีดข้าว 80 วัน จนถึงเก็บเกี่ยว
การปลูกข้าวแบบไม่ไถพรวนพร้อมใส่น้ำหมักชีวภาพ สามารถย่อยฟางได้ดี ดินมีไส้เดือนจำนวนมาก แก้ปัญหาปุ๋ยเคมีสารเคมีราคาแพง สามารถลดต้นทุนการผลิตได้ ลดความเสี่ยงการต่อการขาดทุนและเป็นการเพิ่มทุนเพิ่มประสิทธิภาพในการใช้เศษวัสดุเหลือใช้ในแปลงนา
ที่มา :
- สถาบันสร้างเสริมนวัตกรรมภูมิปัญญาเศรษฐกิจพอเพียง กรมส่งเสริมการเกษตร "นวัตกรรมภูมิปัญญาเศรษฐกิจพอเพียง องค์ความรู้ของเกษตรกรและชุมชน", 2552.
- สำนักงานเกษตรอำเภอแสวงหา จังหวัดอ่างทอง โทรศัพท์ 0-3569-5203
