ประชาชนส่วนใหญ่ของบ้านโคกป่าฝาง ประกอบอาชีพเกษตรกรรม เลี้ยงไก่บนบ่อปลา ซึ่งปลาที่เลี้ยงก็มีหลายชนิด เช่น ปลานวลจันทร์ ปลาเล่งฮื้อ ปลาที่เลี้ยงจะมีพ่อค้าคนกลาง มารับซื้อแต่ซื้อในราคาต่ำ แม่บ้านจึงได้คิดรวมกลุ่มแปรรูปอาหารจากปลาขึ้นเมื่อปี พ.ศ. 2542 และได้พัฒนาสินค้ามาอย่างต่อเนื่อง
ปลารมควันเป็นผลิตภัณฑ์จากการแปรรูปปลา ลักษณะของปลาอบรมควันนั้น มีรสชาติที่อร่อยกลมกล่อม มีรสหวาน เค็มในเนื้อปลา ลักษณะคล้ายเนื้อแดดเดียว มีกลิ่นหอม เวลารับประทานเนื้อจะนุ่ม เก็บไว้รับประทานได้นาน
วิธีการทำปลาอบรมควัน
- นำปลาจีน ปลาเกล็ดเงิน หรือปลานวลจันทร์ มาขอดเกล็ด ชำแหละเอาหัว เครื่องใน และก้างออก
- นำปลามาล้างน้ำให้สะอาด แล้วใช้กรรไกรหนีบเป็นริ้วเล็กพอประมาณ
- นำปลาที่หนีบเสร็จแล้วแช่น้ำแข็งไว้ 1 คืน หลังจากนั้นก็นำปลาออกจากลังน้ำแข็ง แล้วล้างด้วยน้ำสะอาดประมาณ 5-6 น้ำ
- นำปลาที่ล้างเสร็จมาคลุกกับเครื่องปรุงรส (เกลือ น้ำปลา ซอสปรุงรส น้ำตาล พริกไทย กระเทียม) และนำมาตากประมาณ 3-4 แดด
- นำปลาที่ตาก 3-4 แดด แล้วมาย่างไฟถ่านอ่อน ๆ หรือเข้าเตาอบ
- นำมาใส่บรรจุภัณฑ์ปิดผนึกให้เรียบร้อย เพื่อให้ปลาอบรมควันคงความอร่อยและรสชาติดี
การคัดเลือกปลาที่จะนำมาทำจะคัดเลือกปลาที่มีขนาดตัวใหญ่ สด และมีการอบที่อุณหภูมิ 45 องศาเซลเซียส เพื่อทำให้ปลาแห้งเก็บไว้ได้นาน มีการตรวจสอบคุณภาพผลิตภัณฑ์โดยได้รับมาตรฐานอาหารและยา และมีกระบวนการการผลิตที่ถูกสุขลักษณะ มีการพัฒนาผลิตภัณฑ์ให้มีหลายรสชาติ มาเป็นปลาอบรมควันที่มีรสชาติที่อร่อย โดยเพิ่มส่วนผสมให้มากขึ้น และแปรรูปผลิตภัณฑ์ปลาให้หลากหลาย เช่น น้ำพริกขิง ปลาร้าบอง ซึ่งมีทั้งสุกและดิบ ในอนาคตจะมีการพัฒนารสชาติของผลิตภัณฑ์ให้มีหลายรสชาติมากขึ้น เช่น ปลาอบรมควันสามรส ปลายอ ไส้กรอกปลา
ที่มา:
- สถาบันสร้างเสริมนวัตกรรมภูมิปัญญาเศรษฐกิจพอเพียง กรมส่งเสริมการเกษตร “นวัตกรรมภูมิปัญญาเศรษฐกิจพอเพียงองค์ความรู้ของเกษตรกรและชุมชน”, 2552.
- สำนักงานเกษตรอำเภอเมือง จังหวัดหนองคาย โทรศัพท์ 0-4241-2472